24
Jul
14

De Tour van 1914. Een eerbetoon in 15 etappes, deel 14

14e etappe  Longwy – Duinkerken over 390 km (24 juli 1914)

Schermafbeelding 2014-07-24 om 12.04.57Als de renners zich op weg naar Duinkerken bevinden staan de kranten vol met twee woorden: “Ultimatum” en “Oorlog?” Donderdagavond 23 juli is het dan eindelijk zover. Oostenrijk-Hongarije heeft een ultimatum gesteld aan Servië. In de nota aan Belgrado staat dat Servië de verantwoordelijkheid voor de aanslag op Franz-Ferdinand op zich moet nemen. Schermafbeelding 2014-07-24 om 12.28.45Tevens moet Servië Oostenrijkse politieagenten op haar grondgebied toestaan om de moord verder te kunnen onderzoeken. Het ultimatum loopt af op zaterdag 25 juli om 6 uur ‘s avonds. Velen verwachten oorlog als Servië niet ingaat op de eisen, anderen koesteren nog de hoop dat het zo’n vaart niet zal lopen.

De winnaars

14e et FABER_01Vandaag gaat de rit door een gebied dat de komende vier jaar onherkenbaar wordt. De renners zijn nog onwetend van de gruwelen die daar al aan de horizon opdoemen. Een horizon waar de renners nog geen oog voor hebben. Met nog twee vlakke etappe voor de boeg lijkt de Tour de France van 1914 beslist. Thys staat bijna 32 minuten voor op Pelissier en gezien de laatste etappes wordt dit verschil niet meer overbrugd. Als we alleen naar het resultaat aan de finish in Duinkerken kijken dan lijkt er ook geen vuiltje aan de lucht voor de winnaar van 1913. Francois Faber wint zijn tweede etappe op rij en de twee concurrenten komen daarachter binnen in dezelfde tijd. Maar onderweg is er iets gebeurd. Tijdens de etappe komen Thys en Christophe met elkaar in botsing. Het wiel van Thys breekt in tweeën en hij kan niet verder. In die tijdt rijdt er niet een ploegwagen met extra fietsen of extra wielen mee. In de regels staat dat Thys zijn schade zelf moet repareren zonder hulp van buitenaf. Alleen als de schade niet te repareren is, dan mag hulp van buiten worden ingeroepen. Thys twijfelt. Hoe lang gaat de reparatie duren? Zit hij binnen een half uur weer op zijn fiets? Heeft hij aan de finish dan genoeg tijd over? Hij besluit een groot risico te nemen. In plaats van te gaan repareren, koopt hij een nieuw wiel. Hij weet dat hij een tijdstraf gaat krijgen, maar vreest met repareren langer kwijt te zijn. Nu kan hij snel weer verder en zijn grote concurrent weer bijhalen voor ze bij de finish in Duinkerken zijn. Daar hoort Thys dat hij een tijdstraf van 30 minuten krijgt. De Belg heeft nog 1 minuut en 50 seconden voorsprong op Pelissier. De laatste etappe wordt onverwachts nog erg spannend.

De verliezers

Zeventien renners die in Parijs aan deze 12e Tour de France begonnen overleven uiteindelijk de gruwelen van de Eerste Wereldoorlog niet. Gezien het grote aantal Franse deelnemers hebben de meesten de Franse nationaliteit. Het totale aantal wielrenners dat de oorlog niet overleeft is veel groter en daar zitten ook renners van de ‘vijand’  tussen. Hieronder twee wielrenners, een Duitser en een Boheem, wat dat tot Oostenrijk-Hongarije behoort. Twee renners die weliswaar nooit de Ronde van Frankrijk reden, maar die ook op de Europese slagvelden sneuvelen.

14e et 180px-Franz,Ernst1Ernst Franz wordt op 8 maart 1894 geboren in Fischern, een klein gehucht vlakbij Karlsbad. Enkele oorlogen later heet dat nu Karlovy Vary en ligt het in Tsjechië. Hij wordt bijna letterlijk met de fiets aan zijn benen geboren, want zijn vader is fietsenmaker. Op 15-jarige leeftijd wint hij in 1909 het Boheems klimkampioenschap. Een jaar later wordt hij al de beste wielrenner van Bohemen genoemd. Op zijn 17e wordt hij daarom in Duitsland al beroepsrenner. Vrijwel altijd kan hij daar met de besten mee, al wordt hij nog wel “het kleintje” genoemd. Als hij in 1913 Berlijn -Cottbus – Berlijn wint, wordt hij door zijn tegenstanders ook als hun gelijke gezien. Zo verslaat hij de befaamde sprinter Jean Rosellen. 1913 wordt een topseizoen met overwinningen in Rund um Köln, Rund um Berlin en het Duits kampioenschap. Hij wordt daarmee de allereerste Duitse kampioen op de weg. 1914 lijkt hij dit allemaal nog eens dunnetjes te gaan overdoen en wordt hij gezien als een van de beste wielrenners van Duitsland. Hij herhaalt zijn overwinningen in Berlijn – Cottbus – Berlijn en Rundum Köln en op zijn 20e ligt er een grootse carrière voor hem. Aan dat vooruitzicht komt abrupt een einde als de Eerste Wereldoorlog uitbreekt. Hij moet dienst nemen in het leger van Oostenrijk – Hongarije en sneuvelt tijdens de Slag in de Karpaten. 14e et 300px-Winterschlacht_in_den_KarpatenDe Slag in de Karpaten duurde van december 1914 tot maart 1915 en was een poging van Oostenrijk-Hongarije om Galicië terug te veroveren. Dit gebied, dat vandaag de dag bij Oekraïne hoort, is aan het begin van de oorlog door de Russen veroverd. De Oostenrijkers verliezen de slag en dit heeft gevolgen voor het verloop van de hele oorlog. Duitsland is bang dat de Russen aan de oostgrens verder oprukken. Ze halen troepen weg van het westelijk front om in het oosten tegen de Duitsers te vechten. In het zuiden zien de Italianen hun kans schoon en beginnen daar in de Dolomieten een front. Als Franz op 9 februari 1915 sneuvelt is hij nog geen 21 jaar.

14e et 180px-Vater,Alwin_1892De andere renner is bij het uitbreken van de oorlog als sporter al met pensioen. Alwin Vater, de Duitse Jaap Eden, wordt op 21 september 1869 in Elberfeld geboren. Voordat hij in 1887 op de ‘veiligheidsfiets’ overstapt, rijdt hij vooral op de hoge bi. Op zijn Opel legt hij zich eerst toe op het baanwielrennen. In 1890 wordt hij voor het eerst sprintkampioen bij de amateurs. In 1891 prolongeert hij deze titel en een jaar later wordt hij zelfs Europees kampioen. Aan het eind van zijn carrière, die hij in 1894 beëindigt, wint hij nog enkele wegwedstrijden in Italië. Naast wielrennen doet hij ook aan voetbal en schermen. En in 1893 wordt hij Duits kampioen schaatsen. Hij rijdt de 1500 meter in 3 minuten en 47 seconden*. In Sport-Album der Rad-Welt uit 1919 lezen we dat Vater in 1918 ergens aan het westelijke front is gesneuveld. Waar en wanneer precies is helaas onbekend.

*Van die tijd zou Jaap Eden overigens niet zijn geschrokken. Die reed in 1893 de 1500 meter al in  2 minuten en 35 seconden. Hij reed deze tijd, toen goed voor een wereldrecord, op het Paterwoldse Meer.

Ik heb heel veel gehad aan:

de site Renners in de Grote Oorlog

het boek: The Shattered Peloton: The devastating impact of world War I on the Tour de France (Graham Healy)

Advertenties

0 Responses to “De Tour van 1914. Een eerbetoon in 15 etappes, deel 14”



  1. Geef een reactie

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s


Archief

Tweets


%d bloggers liken dit: